Zoe Pia & Mats Gustafsson - Rite (CD)

Rite van Zoe Pia & Mats Gustafsson is een album binnen het jazzgenre, dat zich kenmerkt door een unieke samensmelting van geïmproviseerde muziek, Sardische volksmuziek, Sámi Joik, noise en hedendaagse klanken. Dit album is op CD uitgebracht en verscheen in 2025.

Op dit album zoeken Pia en Gustafsson naar nieuwe vormen en structuren binnen de improvisatiemuziek. Zo combineren ze op inventieve wijze traditie en experiment door geluiden van Sardische instrumenten als launeddas en cowbells te mengen met elektronica, baritonsaxofoon, fluit en harmonica. Het resultaat is een klanklandschap dat continu verandert: open ruimte-improvisaties gaan over in energieke uitbarstingen, terwijl gedetailleerde, melodische poëzie en massieve audio-units elkaar afwisselen. De muziek van Rite is daarmee niet makkelijk onder één noemer te vangen en getuigt van de dynamiek tussen Pia’s Sardische achtergrond en Gustafssons Scandinavische roots.

Het album bestaat uit drie delen, die als muzikale ‘rites’ fungeren, waar de luisteraar wordt meegenomen op een tocht vol contrasten—een soort rituele overgang. Binnen elk onderdeel verweven de musici hun verschillende vocabularia en tradities tot een hechte en intrigerende dialoog. Het samenspel laat kleine geluiden samensmelten met grotere structuren, waardoor er steeds nieuwe lagen en details te horen zijn. Twee kenmerkende tracks die op het album staan zijn Rite I en Rite II; zij illustreren het vermogen van het duo om door gelaagde improvisatie tot een diepere muzikale ervaring te komen. Ook Rite III is een essentieel onderdeel van het album en vormt het slotstuk van de rituele muzikale reis.

De productie vond plaats in Rome, waarbij alle tracks het resultaat zijn van intense samenwerking en improvisatie. Rite is geen eenvoudig luisteralbum, maar een artistieke viering van gedeelde gevoeligheden en culturele uitwisseling, waarin spanning en harmonie hand in hand gaan. Het is een ware rite de passage voor duo-improvisatie, met een 'cavernous sound' die de ziel van Sardinië en Noord-Europa verbindt.