The Solar Model of Ibn Al-Shatir

The Solar Model Of Ibn Al-Shatir van Pat Thomas is een LP die verschijnt in 2024 en behoort tot het genre free jazz en experimentele muziek. Het album bestaat uit een collectie solo pianomuziek, opgenomen in een studio in Londen. Pat Thomas is een Britse pianist die zijn unieke stijl ontwikkelt door improvisatie, jazz en experimentele invloeden te combineren met inspiratie uit de Arabische wereld en islamitische wetenschappelijke tradities. Thomas gebruikt titels en concepten uit de islamitische astronomische geschiedenis als leidraad voor zijn muziek, en hij verbindt zijn Sufi-geloof en kennis van Arabisch-islamsche cultuur met zijn benadering van het instrument.

Het album is een eerbetoon aan Ibn Al-Shatir, een 14e-eeuwse Damascene astronoom, wiens innovaties in tijdmeting en kosmologie Thomas associatief transformeert tot muzikale verkenningen. Startend met staccato basnoten en metallic klankkleuren in het titelstuk The Solar Model wordt de luisteraar meegenomen in een abstracte en kosmische improvisatie, waarin de piano soms puur percussief klinkt en dan weer lyrische lijnen ontvouwt. Dit werkt toe naar transparante, heldere hoge tonen, waarna Thomas in het vervolg van de plaat meer ritmische en melodische structuren inzet.

Andere stukken op het album, zoals The Laws of Motion en For George Saliba, laten een sterke invloed horen van jazz met hints naar Ellington en de arabische muziektraditie. The Laws of Motion is een kort maar krachtig werk dat subtiel schakelt tussen vrije expressie en melodische motieven. For George Saliba is een ode aan de bekende professor in Arabische en islamitische wetenschap, en bevat verrassende harmonieën en ritmische secties die doen denken aan klassieke jazz, maar toch verfrissend eigen blijven.

Naast deze stukken bevat de LP tracks als The Oud of Ziryab, For Ibn Al Nafis, For Mansa Musa en The Birds are Singing, waarmee Thomas zijn muzikale dedications aan historische figuren uit de islamitische en Afrikaanse wetenschappelijke en culturele traditie centraal stelt. Elk stuk is doordrongen van respect voor de schoonheid en diversiteit van het universum; de improvisaties overstijgen de technische pianomuziek door geschiedenis, spiritualiteit en persoonlijke expressie te verweven.

De LP The Solar Model Of Ibn Al-Shatir bevestigt Pat Thomas als een van de meest originele hedendaagse pianisten binnen het free jazz en experimentele genre, en verbindt op overtuigende wijze muziek, wetenschap en cultuur in een met aandacht voor detail vormgegeven album.