The Dutch Lesson

Soft Machine - The Dutch Lesson is een livealbum dat in 2023 verscheen op het label Cuneiform Records. Het album bestaat uit twee cd’s en bevat een registratie van een legendarisch concert in het Rotterdamse Ons Huis, De Lantaren, waarbij de band eind oktober 1973 voor een uitverkochte zaal speelde. Deze release is een uniek tijdsdocument van de Engelse groep, die tot de pioniers van de elektrische jazzrock behoort.

De muziek op The Dutch Lesson is stevig geworteld in het genre jazzrock, soms ook progressive jazz genoemd. Soft Machine stond binnen dit genre bekend om hun innovatieve samenspel, complexiteit en het combineren van jazz met rockelementen en avant-garde. De line-up voor dit optreden bestond uit Roy Babbington op elektrische bas, Karl Jenkins op saxofoon, oboe en elektrische piano, John Marshall op drums en Mike Ratledge op elektrische piano en orgel.

Het album biedt een gevarieerde set van composities die vooral afkomstig zijn uit de Soft Machine-albums Six en Seven. Het spel is avontuurlijk, krachtig en soms uitgesproken improvisatorisch, waardoor de spontaniteit van het optreden goed voelbaar is. De opname is verrassend helder en geeft een authentiek beeld van Soft Machine als live-band in hun meest creatieve periode. In nummers als 37 1/2 komt de ritmische intensiteit en het samenspel tussen drums, bas en sax uitstekend tot uiting, terwijl Ealing Comedy het kenmerkende fuzzbasgeluid van Babbington centraal stelt. Chloe and the Pirates is een ander opvallend stuk waarin de oboe een hoofdrol speelt in een geleidelijke, gespannen opbouw. Ook het lange en energieke Hazard Profile is een voorbeeld van Soft Machines vermogen om te balanceren tussen strakke structuur en vrije improvisatie.

The Dutch Lesson laat horen hoe Soft Machine, halverwege de jaren zeventig, krachtige live-optredens wist te combineren met technisch geavanceerde composities. In kleine setting komen het experiment en de intensiteit goed tot hun recht, met een set die bol staat van spanningsopbouw, groovende ritmes en virtuoos samenspel. Het album is een aanrader voor liefhebbers van de vroege elektrische jazzrock én voor iedereen die nieuwsgierig is naar de live-energie van een van de meest invloedrijke Britse bands uit het progressieve circuit.