Paolo Beltramini - Francaix, Nielsen: Clarinet Concertos (CD)

Een unieke combinatie op plaat van 20e-eeuwse klarinetconcerten, vol muzikale hilariteit en ondeugendheid. Als eerste klarinettist van het in Lugano gevestigde Orchestra della Svizzera Italiana is Paolo Beltramini te zien op vele films van het orkest in actie, zoals een prachtig geschakeerde set van de Brahms symfonieën gefilmd door Sony en gedirigeerd door Markus Poschner. Beltramini schittert in de langzame delen van Brahms met vele solo's van droefgeestig en troostend gemak.

Voor dit album, zijn debuut op Brilliant Classics, verlaat hij zijn stoel en staat hij vooraan in twee klarinetconcerten die opvallend verschillende lotgevallen hebben gekend. De Nielsen is een klassieker in het genre, waarschijnlijk het bekendste en meest gespeelde voorbeeld uit de vorige eeuw, vol van Nielsen's gekke humor en rebelse temperament. Dit vierdelige werk opent conventioneel genoeg met een brutaal melodietje dat al snel door de solist wordt meegenomen op een zachte vlucht, maar het is duidelijk, zoals zo vaak bij deze componist, dat gevaar en zelfs catastrofe om de hoek loeren. Nielsen was bedoeld als portret van een vooraanstaand Deens klarinettist uit zijn tijd, Aage Oxenvad, die naar verluidt 'enigszins cholerisch van temperament, onstuimig maar warm van hart' was De mensen die hem kenden, zeiden dat het concerto de ziel van Oxenvad verbeeldde.

Buiten zijn geboorteland Frankrijk is de reputatie van Jean Françaix niet zo opgebloeid als die van Nielsen, vooral sinds zijn dood in 1997. Françaix was een vloeiend musicus tot op het bot, geboren en opgegroeid in een diep muzikale familie in tegenstelling tot Nielsen, en gezegend met een vlotte omgang met melodie. In 1968 schreef hij dit vierdelige concerto en droeg het op aan de fagottist en dirigent Fernand Oubradous; de eerste solist was een van zijn leerlingen, Jacques Lancelot.

Françaix gaf (niet zonder trots) toe dat het concerto "een soort aerobatics-demonstratie voor het oor was, compleet met loopings, vleugel-draaiingen en neus-duiken die tamelijk angstaanjagend zijn voor de solist" - en inderdaad, beide werken hier rekken de techniek van elke klarinettist tot het uiterste op.

Deze nieuwe opname presenteert twee 20e-eeuwse Klarinetconcerten, van Carl Nielsen en Jean Francaix, elk een meesterwerk in hun genre.
Het Klarinetconcert van de Deense componist Carl Nielsen werd in 1928 in première gebracht door Aagen Oxenvad, die het werk opdroeg aan de componist en ook nauw betrokken was bij de totstandkoming ervan. Het is een gedurfd, zeer expressief en virtuoos werk, vol extreme contrasten die zo kenmerkend zijn voor Nielsen. Het werd een hoeksteen van het repertoire.
Het Klarinetconcert van Jean Francaix is een veeleisende tour de force, vol Franse "esprit". Francaix over zijn werk: "Dit concerto is, of tenminste dat hoop ik, amusant om naar te luisteren. Het is een soort acrobatische vertoning voor het oor, compleet met loopings, vleugelbochten en neusduiken die tamelijk angstaanjagend zijn voor de solist, die over een goede maag moet beschikken en enkele duizenden vlieguren achter de rug moet hebben". Klarinettist Paolo Beltramini won in 1996 de Eerste Prijs van het Lentefestival van Praag. Als kamermuziekspeler werkte hij samen met Martha Argerich en Heinz Holliger. Hij was eerste klarinettist van het Concertgebouworkest en het Mahler Kamerorkest. In deze opname speelt hij met het Orchestra della Svizzera Italiana, waarvan hij momenteel eerste-basisspeler is.