Os Mutantes - Ao Vivo (LP)

Os Mutantes' live-album Ao Vivo werd uitgebracht in 1976 op elpee en vormt het laatste officiële muzikale document van de band voordat ze begin jaren tachtig een langdurig verdiende pauze namen. Op dit album maken de leden van de band een opvallende stijlsprong: het duidelijk geduidbare progressieve en psychedelische geluid van hun vroege jaren is sterk getransformeerd naar een steviger, meer direct stadiumrock-achtig geluid, met veel nadruk op gitaarwerk, virtuoos spel en vrije improvisatie. De oorspronkelijke kern, die zo bepalend was voor het pionierswerk binnen de brazilië van de Tropicália-beweging, is tegen 1976 in de meerderheid vertrokken, en alleen oprichter Sérgio Dias blijft over als de centrale creatieve kracht binnen het nieuwe gezelschap.

Toch spreekt uit Ao Vivo nog steeds een behoorlijk experimentele geest, en de band voelt zich duidelijk op zijn gemak met het uitdunnen van de arrangementen en het uitvergroten van de ruimte tussen de noten. De muziek bevindt zich op het kruispunt van progressieve rock en een aan de Britse vroege krachtr&r verwante noodgezindheid, met veel wisselende maatsoorten, ongekend samenspel en een overduidelijke fascinatie voor het geheel eigen maakbare heelal, dat zich soms vlekkeloos ontvouwt en soms moedwillig ontploft in wilde solo’s en dissonantie.

Terwijl de speelcultuur van Os Mutantes tot de jaren zeventig vooral het experiment en het gesprek met het nieuwe koos, is op deze elpee ook het gewicht van het heden, en een vorm van afscheid, voelbaar. Er is een luisteraar direct betrokken in de energie van de zalen, en ondanks het uitstapje naar het stadiumwerk blijft ook de lichte, onvoorspelbare humor altijd aanwezig. Dit maakt van Ao Vivo een uniek document van een band die doorbrak tot een internationaal publiek, maar nooit de verwondering en de open blik verloor die haar beroemd maakte.