Matthias Kirschnereit - Hummel, Weber, Mendelssohn (CD)

Matthias Kirschnereit en het hr-Sinfonieorchester onder leiding van Michael Sanderling hebben een meeslepend, boeiend programma samengesteld met muziek uit de nadagen van de Klassieke tijd, op de grens van de Romantiek. Dit 'tussenhuis' - in de beste zin van het woord - biedt plaats aan de composities van Johann Nepomuk Hummel, Carl Maria von Weber en Felix Mendelssohn. Op zijn laatste album laat de solist de durf van deze muzikale onderneming horen: 'Ik werd aangetrokken door het feit dat deze zeldzame juwelen werden gecreëerd in een tijd van verandering, van nieuwe horizonten.'

Met meer dan 40 cd-releases op zijn naam kan de Duitse pianist niet genoeg geprezen worden om zijn inventiviteit en initiatief in het verkennen van onbekend terrein. Het was deze geest van ontdekking die hem leidde naar een fascinerend programma met als middelpunt Hummels Pianoconcert in A klein op. 85, geflankeerd door Webers Konzertstück in F klein op. 79 en Mendelssohns Capriccio brillant in B klein op. 22: allemaal werken waarvan het weefsel pulseert van innerlijke relaties, allusies en kruisverwijzingen, verenigd ook door het feit dat ze zelden te horen zijn op het concertpodium. 'Er is zoveel opwindende muziek die uit de gratie is geraakt. Ik was op zoek naar een nieuwe combinatie', zegt Matthias Kirschnereit. Michael Sanderling is een dirigent met wie hij vaak heeft samengewerkt, en in dit geval was Sanderling zijn eerste keuze: 'Deze werken, die een even grote uitdaging vormen voor het orkest, vereisen een hoge mate van precisie, virtuositeit en een elegant muzikaal discours.'

Het album opent met het pianoconcert in A-minor van Mozart-leerling Hummel, waarvan de 'expansieve, symfonisch opgevatte orkestexpositie nog steeds grondig schatplichtig is aan het model van werken als Beethovens Derde pianoconcert, om vervolgens - in de stijl van het romantische solistenvehikel dat wordt geïllustreerd door de concerti van Chopin - te verschuiven naar de piano als middelpunt van de aandacht', legt Kirschnereit uit. Hummels op. 85 moet ongetwijfeld naar het Eerste Pianoconcert van Frédéric Chopin zijn gemodelleerd: 'De bel-canto-achtige, elegante coloraturen van de eerste twee delen verwijzen naar Chopins inventieve pianostijl. We weten dat Robert Schumann zich intensief met dit concerto heeft beziggehouden; bovendien staat zijn enige pianoconcert ook in A-minor, met een intermezzo-achtig middendeel in Hummels toonsoort van F-major ... Hummel was een superster van zijn tijd, een charismatisch, genereus individu - en hij steunde Beethoven van tijd tot tijd financieel' Carl Maria von Weber voltooide zijn F-minor concertstuk voor piano en orkest op 18 juni 1821, op de ochtend van de triomfantelijke première van zijn opera 'Der Freischütz' in Berlijn. 'Zijn 'Freischütz' is alomtegenwoordig,' zegt Matthias Kirschnereit. 'Ik hoor steeds de aria's van Agathe, scènes in de Glen van de Wolf, jubelende koren! Het werk is zijn tijd vooruit, het is een geheel en toch als een vrije fantasia.' En zo naar Felix Mendelssohn: 'Webers Konzertstück dient weer als model voor zijn Capriccio brillant. Hij speelde het vaak, het behoorde tot zijn kernrepertoire. Net als het concertstuk van Weber is het geïnspireerd door de natuur: Ik stel me scènes voor uit 'A Midsummer Night's Dream' of zijn 'Walpurgisnacht'. Vreugde en gejubel, wanhoop en innerlijke onrust vinden bij beide componisten uitdrukking in extreem snelle tempi: jeugdig genie, gedurfde bravoure!'

De samenwerking met Sanderling en het symfonieorkest van de Hessische Radio kan alleen maar omschreven worden als een daad van voorzienigheid. 'Deze sessie sloot het Corona-jaar af met een opwindend hoogtepunt.' En zo moge deze muziek, die twee eeuwen geleden met uitdagend optimisme de geest van een nieuwe tijd opriep, ook ons een toekomst geven om naar uit te zien in onze eigen tijd.