Juju

JuJu van Wayne Shorter is een invloedrijk jazzalbum dat een belangrijke plaats inneemt binnen het oeuvre van de saxofonist. Dit album werd uitgebracht in 1964 en markeert een periode waarin Shorter zich op artistiek vlak snel ontwikkelde: hij trad dat jaar toe tot de beroemde Miles Davis Quintet en stond op het punt een nieuwe fase in zijn solocarrière te beginnen. JuJu werd opgenomen voor het legendarische Blue Note-label, met een bezetting die bestaat uit muzikanten die nauwe banden hadden met John Coltrane — pianist McCoy Tyner, bassist Reggie Workman en drummer Elvin Jones. De associatie met Coltrane is merkbaar in de intensiteit en klankkleur van het album, maar Shorter weet deze invloeden te combineren met zijn eigen korte, krachtige muzikale statements en epigrammatische fraseering.

Het genre van JuJu is jazz, en meer specifiek is het een mengvorm van hard bop en modal jazz, aangevuld met invloeden uit wereldmuziek. Shorter laat op dit album zien een echte vernieuwer te zijn: hij duikt dieper in de compositie, experimenteert met harmonieën en geeft ruimte aan atmosferische thema’s uit verre culturen. De titeltrack 'JuJu', die verwijst naar het West-Afrikaanse geloof in magische krachten, zet onmiddellijk de toon met een mysterieuze sfeer, rusteloze ritmiek en een spanningsvolle ruimte tussen de instrumenten. Shorters sax klinkt doordringend en de harmonieën van Tyner onderstrepen het occulte karakter van het stuk.

Op het album staan in totaal zes originele composities van Shorter. 'House of Jade' verdient bijzondere aandacht als een elegante, bluesachtige ballad die de lyrische kwaliteiten van zijn spel benadrukt; het nummer ontvouwt zich langzaam en heeft een film noir-achtige sfeer, terwijl drummer Elvin Jones subtiel het tempo opvoert naarmate het stuk vordert. 'Yes Or No' daarentegen is een krachtig, swingend hard-bop nummer met een modale inslag, waarin het kwartet aan een hoge intensiteit door het thema jaagt en Shorter zowel energiek als vloeiend improviseert. Een derde opvallende track is 'Mahjong', een stuk geïnspireerd op het Chinese bordspel en gekenmerkt door oosterse klankkleuren en exotische ritmiek. Elk van deze nummers laat Shorters multidimensionale benadering van jazz horen: van blues tot modale exploraties en suggesties van wereldmuziek.

JuJu werd oorspronkelijk uitgebracht op LP en is nu ook beschikbaar als UHQ-CD (Ultimate High Quality CD). Deze uitgave is gemaakt om het geluid van de oorspronkelijke mastertapes zo getrouw mogelijk te reproduceren, dankzij nieuwe transfertechnieken en verbeterde materialen. Een UHQ-CD biedt een scherpere en ruimtelijkere weergave, en is compatibel met alle standaard cd-spelers. De presentatie is klassiek, met een jewel case, een obi-strip en de originele sleeve notes.

Dit album wordt door kenners beschouwd als een mijlpaal in Shorters discografie, niet alleen vanwege de kwaliteit van de composities en het samenspel, maar ook omdat het de poort was naar zijn latere, nog avontuurlijkere werk. JuJu is een essentieel jazzalbum dat zowel de diepgewortelde traditie als de innovatieve spirit van de jaren zestig weet te verenigen.