Irvine Arditti - John Cage: Freeman Etudes, Books One and Two (CD)

Het album ‘John Cage: Freeman Etudes, Books One and Two’ uitgevoerd door Irvine Arditti en uitgebracht op cd, biedt een intens venster op het radicaal vernieuwende denken binnen de avant-garde van de twintigste eeuw. John Cage wordt algemeen beschouwd als een van de sleutelfiguren van deze stroming, en de Freeman Etudes behoren tot zijn meest complexe en veeleisende werken voor soloviool.

De Freeman Etudes kenmerken zich door extreme detaillering en virtuositeit. Elk aspect van toonvorming, dynamiek, duur, booggebruik en zelfs microtonale nuances worden minutieus in de partituur vastgelegd. Cage liet zich bij het componeren inspireren door sterrendiagrammen voor ritmiek en toonhoogte, en gebruikte toevalsoperaties via de I Ching voor overige parameters. Het resultaat is muziek die de grenzen van het speelbare opzoekt: Cage beschouwde het stuk zelf als een antwoord op het idee van de ‘practicality of the impossible’. De uitvoerder wordt uitgedaagd zo veel mogelijk van de genoteerde noten tot klinken te brengen, waarbij perfectie ondergeschikt wordt gemaakt aan het streven het onmogelijke te benaderen.

De ontstaansgeschiedenis van de Freeman Etudes is nauw verbonden met de uitvoerder van dit album. Oorspronkelijk schreef Cage de eerste zestien etudes in samenwerking met Paul Zukofsky, waarna het werk jaren bleef liggen omdat men het als onspeelbaar beschouwde. Pas na de uitzonderlijke prestaties van Irvine Arditti voelde Cage zich aangespoord de cyclus te voltooien. Arditti slaagde er daadwerkelijk in het ogenschijnlijk onmogelijke technisch uitvoerbaar te maken, waarmee deze opname als mijlpaal geldt binnen de hedendaagse vioolliteratuur.

Dit album, verschenen in 1989, wordt geprezen om Arditti’s onnavolgbare virtuositeit en de belangrijke bijdrage aan de documentatie van Cage’s oeuvre. Het maakt de luisteraar getuige van een uniek artistiek avontuur, waarin de grenzen van techniek, muzikale notatie en muzikale expressie radicaal worden herijkt.