Ensemble Le Nuove Musiche & Krijn Koetsveld - Arvo Pärt: Magnificat, Stabat Mater (CD)

Onder leiding van oprichter-dirigent Krijn Koetsveld heeft Le Nuove Musiche internationale bekendheid verworven met de complete opname van Monteverdi's madrigalen, een project dat meer dan tien jaar in de maak was en dat onlangs voor het eerst compleet is uitgebracht door Brilliant Classics (BC95661). Nu richt het ensemble zijn aandacht op een moderne meester van de geconcerteerde vocale muziek, Arvo Pärt.

Het idioom van de twee componisten kan nauwelijks meer verschillen: Monteverdi's madrigalen zo rijk en uitgebreid, sprekend over aardse liefde en pijn, terwijl Pärt een wereld van stilte en rust oproept. Zoals Koetsveld in de inleiding van zijn boekje opmerkt, lijkt zijn muziek zo eenvoudig. Slechts een paar noten, herhaalde harmonieën, vaak extreem rustig tempo, declamatie op een noot of akkoord. Geen complexe patronen, met veel verrassend dissonante harmonieën of zeer complexe vocalisaties. Waar komt die intrigerende, bedwelmende sfeer vandaan die velen koesteren en in vervoering brengen?

In het Magnificat van 1989 drapeerde Pärt de tekst in een vrije declamatorische stijl, op een noot, of een dissonant of een eenvoudige harmonische wereld Hij drukt de Mariahymne zacht uit, bijna timide, alsof de bepalende visie van de tekst die van Maria is, die zich stilletjes verheugt over het nieuws dat ze de zoon van God in zich draagt. Het Nunc dimittis werd apart gecomponeerd, 12 jaar later, maar zijn ongehaaste ontvouwing van het Lied van Simeon vult het Magnificat perfect aan.

De Zeven Magnificat Antifonen (1988, 1991) en het Stabat mater (1985) gebruiken beide minder noten in dienst van een meer sobere klankwereld, een die de luisteraar terugvoert naar de uitgestrekte ruimten van een middeleeuwse kathedraal en de dagelijkse officies die daarin werden gehouden. Het Stabat mater sluimert 25 minuten lang spookachtig rond in de eolische modus, alsof het een muzikale imitatie is van Maria die in stilte haar zoon beweent aan de voet van het kruis. Beiden oefenen een immense kracht uit op elke ontvankelijke luisteraar, en deze nieuwe opname zal zeker tot de verbeelding spreken van Pärt's vele volgelingen wereldwijd.

Arvo Pärt (geboren in 1935) is zonder twijfel een van de bekendste en meest geliefde componisten van dit moment. Zijn zeer persoonlijke stijl, beïnvloed door het gregoriaans, is gebaseerd op langzaam verschuivende patronen, tintinnabuli (kleine belletjes), die een meditatief en hallucinerend effect creëren, een visionaire wereld van spirituele contemplatie. Pärt's religieuze koorwerken genieten een enorme populariteit bij zowel het traditionele klassieke publiek als een ruimdenkende nieuwe generatie.
Deze nieuwe opname presenteert twee van Pärt's koormeesterwerken: het Stabat Mater en Magnificat, evenals de Maria-Antifonen en het Nunc Dimittis, die allemaal handelen over de complexe emoties van Maria, Moeder van God, in diepste verdriet en gelukzaligheid.
Uitstekende uitvoeringen door Le Nuove Musiche onder leiding van Krijn Koetsveld, die een opmerkelijke prestatie leverde met de opname van de complete Madrigalen van Monteverdi voor Brilliant Classics. Hun ervaring in het uitvoeren van vocale muziek uit de Renaissance werpt zijn vruchten af in deze diepgevoelde uitvoeringen van meesterwerken uit de 20e eeuw.