Concerto Köln - Geminiani: Quinta Essentia (CD)

Waarom Francesco Geminiani tegenwoordig niet wordt genoemd naast andere grote meesters uit de tijd van de barokmuziek is een beetje een raadsel. Samen met Corelli en Händel was hij een van de componisten die in het achttiende-eeuwse Groot-Brittannië een grote carrière maakten. Concerto Köln is hem niet vergeten, integendeel: het ensemble brengt een hommage aan hem als een van de ware groten. En nu hebben de musici hun favoriete stukken uit zijn hele oeuvre gekozen en het Geminiani's Quintessence genoemd.

Hij was componist, virtuoos violist en rondreizend kunstenaar, maar ook kunsthandelaar en -verzamelaar, musicograaf en musicoloog. Francesco Geminiani's leven, en in het bijzonder zijn reizen, lezen niet als het typische verhaal van een min of meer sedentaire barokcomponist. In vergelijking met Johann Sebastian Bach, die in zijn hele leven nauwelijks verder kwam dan een straal van 200 km, was Geminiani een globetrotter die naar Rome en Parijs reisde en zelfs tot Dublin reikte. Het lijkt erop dat deze rusteloosheid weerspiegeld wordt in zijn muziek. Hij werd beschouwd als wispelturig, als iemand die vaak de regels overtrad.

Dingen die tegenwoordig moeilijk voor te stellen zijn, waren toen heel gewoon: werken van andere componisten en van de componist zelf werden bewerkt en gearrangeerd voor andere solo-instrumenten of orkest. In het geval van Geminiani echter leidde het grote aantal bewerkingen van zijn eigen en andere werken tot de reputatie van weinig origineel en weinig fantasievol te zijn. Zijn grootste kampioen en leerling, Charles Avison, en andere academici uit die tijd waren vol lof over zijn werken. Als gevolg van zijn methode om voortdurend te componeren en te arrangeren, kan Geminiani's gehele productie in vier categorieën worden verdeeld: zijn Concerti Grossi en bewerkingen daarvan, bewerkingen van zijn sonates als Concerti Grossi, en bewerkingen van sonates van andere componisten als Concerti Grossi. Concerto Köln heeft voor dit project werken uit alle vier de categorieën gekozen, waarbij fagottist Lorenzo Alpert een leidende rol heeft gespeeld bij de selectie van die zeldzame werken 'waarvan wij denken dat het de mooiste en meest volmaakte van zijn composities zijn'

Het feit dat Geminiani een groot aantal handleidingen over speeltechniek en interpretatie heeft nagelaten, was doorslaggevend voor de interpretatie van de werken door het ensemble. 'Deze rijke informatiebronnen maakten het voor ons mogelijk om een aantal verrassende en ongebruikelijke stijlelementen toe te passen in onze lezingen van zijn Concerti Grossi,' legt Alpert uit. 'Zij hebben geleid tot zijn bijzondere en zeer persoonlijke 'Quinta Essentia'' .