Christopher Guild - Van Dieren: Complete Music For Piano Solo (2 CD)

Het meest uitgebreide overzicht ooit van de pianoproductie van een zeer individuele figuur in de Nederlandse en Engelse muziekscene van de vroege 20e eeuw, met twee wereldpremières.

Bernard Van Dieren (1887-1936) was in wezen autodidact als componist, hoewel vriendschappen met Schönberg, Busoni, Sorabji, Walton en Lambert allemaal indirect wijzen op zowel het technische vertrouwen van zijn werk als de bonte kleuren van zijn harmonische palet. Hij werd geboren in Rotterdam, maar werd verliefd op en trouwde vervolgens met een leerlinge van Busoni, Frida Kindler, die de eerste uitvoeringen gaf van de meeste van zijn pianomuziek.

Kindler en Van Dieren vestigden zich in Londen, waar zij zich aansloten bij een vooraanstaande artistieke kring, waaronder de beeldhouwer Jacob Epstein en de familie Sitwell. Van Dieren's toewijding aan de mediterrane cultuur en zijn geestige bevraging van geaccepteerde oordelen sprak de groep zeer aan. Hij was bijvoorbeeld een van de eersten die een herwaardering van het werk van Donizetti, Alkan en Meyerbeer aanmoedigde.

Terwijl vroegere werken zoals de krachtige Toccata in hun strak verweven chromatiek de Schönbergiaanse atonaliteit benaderen, is Van Dieren's wereld in essentie een diatonische, die de tonaliteiten eerder oprekt dan doorbreekt met een post-Wagneriaanse sensibiliteit die vaak vergelijkbaar is met de muziek van Delius. De componist zelf was blijkbaar een pianist van bescheiden kunne, maar (misschien niet in de laatste plaats dankzij Frida Kindler) schrijft hij voor het instrument met een formidabel scala aan pianistische technieken, gebaseerd op zijn eigen blijvende liefde voor contrapunt.

De meest rechttoe rechtaan aansprekende muziek hier is een set van 12 Nederlandse volksmelodieën op CD2, gevolgd door een charmante kleine prelude geschreven voor Frida's verjaardag in 1934 - zijn laatste pianowerk voor zijn dood aan een langdurige nierklacht twee jaar later. De pianist Christopher Guild, bekend om zijn pleidooi voor minder bekende pianostemmen, wordt vervolgens bijgestaan door Dr. James Reid-Baxter voor de allereerste opname van de Ballad de Villon, waarin Van Dieren oorspronkelijk een gebed tot de Maagd heeft gezet voor recitant en strijkkwartet, waarbij de instrumentale lijnen later door Philip Heseltine (een leerling van de componist, zelf beter bekend als Peter Warlock) zijn getranscribeerd voor de piano. CD1 bevat een set van zes dicht polyfone 'Sketches' in de stijl van Busoni en een Thema en Variaties op grootse romantische wijze.