Aruan Ortiz, Chad Taylor, James Brandon Lewis Quartet - Transfiguration (CD)

Transfiguration is een jazzalbum van de James Brandon Lewis Quartet, uitgebracht op CD in 2024. Het kwartet bestaat uit James Brandon Lewis op tenorsaxofoon, Aruán Ortiz op piano, Brad Jones op contrabas en Chad Taylor op drums. Dit album markeert hun vierde samenwerking als kwartet. De muziek op Transfiguration is stevig geworteld in de moderne jazz, met invloeden uit spiritual jazz, avant-garde, en elementen uit het klassieke idioom.

Stilistisch positioneert Transfiguration zich in het genre van de eigentijdse jazz, met duidelijke verwijzingen naar de legacy van John Coltrane, Archie Shepp en McCoy Tyner. De plaat laat echter vooral het eigen geluid van Lewis horen, waarin zijn composities niet alleen de geschiedenis eer aandoen, maar ook een unieke richting uitgaan dankzij inventieve ritmiek, rijke harmonieën en spontane interactie in het kwartet. Ortiz, als Cubaanse pianist, voegt in dit album subtiele Caribische invloeden en moderne klassieke elementen toe aan het groepsgeluid, terwijl Taylor’s drumspel varieert van polyrhythmiek tot subtiele texturen.

Het titelnummer, 'Transfiguration', is exemplarisch voor zowel de energieke groepsinteractie als de compositorische vindingrijkheid die het hele album kenmerkt. Hier klinkt de invloed van Coltrane door in de spirituele intensiteit van de muziek, met polyritmische drumpatronen en een naar modaliteit neigende spanning. Ortiz laat zich hier eveneens van zijn meest inventieve kant zien, met een warmbloedige, expressieve solo die volledig in lijn is met het karakter van het stuk.

Een ander opvallend nummer is 'Black Apollo'. Deze compositie kenmerkt zich door een bijna robotisch ogende melodie in een onregelmatige maatsoort, die een duistere, voorgevoelens oproepende sfeer weet op te roepen. Ortiz benadrukt in dit stuk vooral de klankkleur van de piano, met een subtiel opgebouwde solo waarin kleine gebaren en onverwachte ritmische accenten de aandacht trekken. Het samenspel is hier hecht en interactief, met een voortdurend aftasten van de grenzen tussen traditie en expressieve vrijheid.

Ook 'Trinity of Creative Self' behoort tot de belangrijkste composities van het album. Hier wordt stapsgewijs naar een climax toegewerkt, waarbij het kwartet opbouwt tot een intense en meeslepende uitbarsting, met Lewis aan de leiding en de ritmesectie die een stevig fundament legt onder de snelle ontwikkelingen.

Transfiguration is een betekenisvol hoofdstuk in het eigenzinnige oeuvre van James Brandon Lewis en zijn kwartet. Het album balanceert tussen herkenbare referenties uit de jazzhistorie en een actuele visie op vooruitstrevende improvisatie. De opname is daarmee niet alleen een aanbeveling voor liefhebbers van hedendaagse jazz, maar voor iedereen die op zoek is naar bezielde, avontuurlijke muziek.