Amedeo Cicchese - Pizzetti & Castelnuovo-Tedesco: Arioso (CD)

Een unieke maar logische koppeling op plaat: lyrische cellosonates met een gemakkelijke melodische aantrekkingskracht, voortreffelijk geschreven voor het instrument door twee 20e-eeuwse Italiaanse componisten die zich afzijdig hielden van zowel de verlokkingen van het verismo als de leerstellingen van het modernisme.

Elke cellist die op zoek is naar nieuw repertoire, en elke luisteraar die op zoek is naar romantische cellosonates na Brahms, zal dit album met enthousiasme oppakken. Hoewel Mario Castelnuovo-Tedesco (1895-1968) in de eerste jaren van de 20e eeuw bij Ildebrando Pizzetti (1880-1968) aan het Conservatorium van Florence studeerde, liepen hun wegen uiteen toen de joodse Castelnuovo-Tedesco in 1938 naar de VS moest emigreren.

Al in 1921 had Pizzetti een cellosonate gecomponeerd die thematisch één geheel vormde in de drie delen, met een 'geagiteerd en bezwijmd' Scherzo in het hart, terwijl de langzame buitenste delen elementen van middeleeuws gezang en polyfonie omzetten in bezielde meditaties. Drie jaar later componeerde hij een cyclus van Tre Canti - drie liederen die men vaker aantreft in de versie voor viool en piano, maar die beter geschikt zijn voor de toonhoogte en het expressieve bereik van de cello, die zo nauw aansluiten bij die van de menselijke stem. En dit zijn werkelijk "liederen zonder woorden" - beurtelings hartelijk, teder en gepassioneerd.

De jongere Castelnuovo-Tedesco was meer bezig met het neerzetten van een stemming dan met het vertellen van een verhaal in zijn instrumentale muziek, en het eerste deel van zijn Cellosonate uit 1928 is een objectief voorbeeld van zijn neiging om zowel achterwaarts als voorwaarts te kijken, artistiek gesproken, zodat hij de Romantiek kan oproepen terwijl hij tegelijkertijd de zekerheden ervan in twijfel trekt en ze van een angstige afstand bekijkt. Het album wordt afgesloten met de heerlijke fantasie over het Largo al factotum en 'Un voce po' fa' uit Il barbiere di Siviglia, dat Castelnuovo-Tedesco in twee versies componeerde, voor Jascha Heifetz en Gregor Piatigorsky, nadat hij was geëmigreerd en een vaste waarde was geworden in de Hollywood-muziekscene.