Alessandro Commellato - Thalberg: L'Art du Chant Appliqué au Piano Op.70, Vol. 1 (CD)

De eerste fortepiano-opname van een verzameling die buiten pianofiele kringen laattijdig erkenning krijgt als een belangrijke klaviercyclus uit de laat-romantiek.

Thalberg heeft de reputatie de enige pianist te zijn die Liszt nerveus maakte, maar hij oogstte ook lof van Mendelssohn voor de getrouwheid van zijn benadering van de letter en de geest van een partituur. Hij verzamelde vier delen van opera- en liedtranscripties onder de paraplu van L'art du chant appliqué au piano, waarvan de eerste twee delen in 1853 werden gepubliceerd en een decennium later werden gevolgd door de delen 3 en 4.

Hoewel het boek opent met het Kwartet uit Bellini's I Puritani, gaat Thalberg's selectie van origineel materiaal veel verder dan de meesterwerken van het bel canto. Er is een spookachtige transformatie van een duet dat ooit werd toegeschreven aan de Napolitaanse componist Stradella; een eenvoudige maar liefdevolle transcriptie van Adelaide, het lied van Beethoven dat zijn meest populaire vocale muziekstuk werd in de 19e eeuw; en ook een veel uitgebreidere fantasie op een nummer uit de toneelmuziek die Carl Maria von Weber componeerde voor het Spaanse drama Preciosa.

Er zijn enkele typisch Romantische klankmuren in de eerste twee delen van de collectie, zoals Thalbergs versie van het Lacrimosa uit Mozarts Requiem, maar de heldere texturen en rustige zanglijnen van L'art du chant vormen een weldadig contrast met de watervallen en bliksemschichten van het hypervirtuoze repertoire. In dit opzicht is de lichtere toets van de fortepiano zeer geschikt voor de idealen van vocale expressie, overgebracht naar het klavier, die zijn vastgelegd in Thalbergs collectie.

Alessandro Commellato's nieuwe versie brengt dus iets nieuws in de selectieve maar onderscheiden discografie van het werk. Hij heeft zich in zijn geboorteland Italië reeds gevestigd als een toonaangevend exponent van historisch geïnformeerde klavieruitvoering. Deze reputatie wordt weerspiegeld in zijn Brilliant Classics discografie van fortepiano albums met muziek van Beethoven (de complete vroege variaties, 95245), concerto's van Hummel (94338 en 95894) en cellosonates van Beethovens tijdgenoot en dagboekschrijver Ferdinand Ries (95206).

Lof voor Alessandro Commellato op Brilliant Classics:

'Deze uitvoeringen zijn uitstekend... de solisten spelen met een verkwikkend gevoel van verrukking.' (Fanfare: Hummel, 95894)
'Vol pathos en verlangen en hier briljant gerealiseerd door het duo van Nasillo en Commellato.' (Fanfare: Ries, 95206)

Een beroemde anekdote verhaalt over een avond in Rossini's Parijse salon. Sigismond Thalberg was net klaar met spelen aan de piano toen Rossini zei: 'Thalberg heeft u zojuist een zangles gegeven zoals u nog nooit heeft gehad', verwijzend naar het zangerige, verfijnde en expressieve toucher van de pianist.
Sigismond Thalberg (1812-1871) was een van de grootste pianist-componisten van de 19e eeuw, een tijdgenoot en serieuze rivaal van Franz Liszt. Pas sinds kort krijgen zijn werken weer meer aandacht en worden ze weer in het openbaar gespeeld. Thalbergs band met de vocale kunst is even diep als altijd. Bestaat enerzijds een groot deel van zijn produktie uit parafrases, fantasieën en variaties op de belangrijkste operathema's, werken waarin hij pronkte met de zogenaamde 'klankillusies à la Thalberg', anderzijds roemde het publiek het vermogen van de pianist om op zijn instrument een 'vocale' klank te herscheppen.
Thalberg delegeerde aan L'Art du chant appliqué au piano Op.70 de taak om de 'theoretische' samenvatting van zijn 'vocale kunst' weer te geven en de dynamische middelen om deze te verkrijgen. De titel verduidelijkt het doel: te leren hoe de expressie, de adem en de warmte van het zingen op de piano kunnen worden gereproduceerd. Thalbergs verzameling bestaat uit transcripties van vocale werken van Mozart, Beethoven, Schubert, Bellini, Meyerbeer, Rossini Weber en anderen.
Gespeeld op een Erard piano door Alessandro Commellato, een van Italië's beste historische klavierspelers. Hij is een groot virtuoos, een gevoelig en stijlvol musicus, die al tot grote kritieken pianoconcerten van Hummel opnam voor Brilliant Classics, kamermuziek van Ries en Hummel en de complete vroege pianovariaties van Beethoven.